หน้าแรก


ค้นหาข่าว โดยใส่ Keyword :


2 ตุลาคม 2557




เกี่ยวกับเสรีชัย


บทบรรณาธิการ


คอลัมน์ประจำฉบับ


กฏหมาย-มหาวิทยาลัย


บุคคล-สตรี-บันเทิง


ศิลปะ-ท่องเที่ยว


โหราศาสตร์


สังคม














กิ๋นข้าวแลงขันโตก ที่วัดพุทธชิโนฮิลล์ (Super PAT)

เมื่อวันที่8เมษายนที่ผ่านมาดิฉันได้มีโอกาสปะแป้งแต่งกายไปร่วมใจฉลองงานสงกรานต์ที่วัดพุทธิชิโนฮิลส์จากการเชิญของคุณอรวรรณณ.เชียงใหม่ใหเกียรติมอบหมายให้ดิฉันเป็นหนึ่งในการตัดสินขวัญใจช่างภาพในการ ประกวดเทพีสงกรานต์ซึ่งรายการ Super Pat Variety ที่ดิฉันทำอยู่และได้ติดตามไปถ่ายทำในงานนี้เพื่อนำมาแพร่ภาพออกอากาศให้ผู้ไม่ได้ไปร่วม งานได้รับรู้และสนุกสนานเพลิดเพลินกับการเผยแพร่วัฒนธรรมและประเพณีของไทยไปด้วย

                ซึ่งงานประกวดเทพีสงกรานต์ของวัดพุทธชิโนฮิลส์ได้ผ่านพ้นและสำเร็จไปอย่างงดงามติดตามด้วยการอิ่มอร่อยกับขันโตกดินเนอร์ และชมโชว์อลังการของขณะนาฏศิลป์ ม.ราชภัฎ กำแพงเพชร

               

                การไปงานขันโตกดินเนอร์ครั้งนี้ทำให้นึกกึงตอนไปทานขันโตกดินเนอร์พร้อมชมแสงสีเสียงที่ อุทยานแห่งชาติ จ.สุโขทัย เมื่อปี 2000 และ 2005 กับทัวร์มาราธอน และทัวร์ลอยกระทง 3 นครา กับเพื่อนๆ          

 

                การนำวัฒนธรรมประเพณีไทยท้องถิ่นเช่น งานสงกรานต์ งานลอยกระทง งานแห่บ้อง ไฟพญานาคงานขันโตกดินเนอร์ฯลฯเผยแพร่ยังต่างประเทศเป็นการดีอย่างยิ่งที่จะให้อนุชนรุ่น หลังได้เห็นชื่นชมและภูมิใจพร้อมทั้งได้โชว์ประเพณีไทยที่สวยงามให้ชาวต่างชาติได้ชมอีกด้วย งานวันนั้นประสบผลสำเร็จอย่างมากได้เงินบำรุงวัดพุทธชิโนฮิลส์ร่วม 2 หมื่นเหรียญ

 

                ไหนๆก็พูดถึงขันโตกดินเนอร์หรือกิ๋นข้าวแลงขันโตก หรือเรียกกันว่า สะโตก แล้วลองมาดูประวัติความเป็นมาของขันโตกกันพอสังเขป

 

                ประเพณีเลี้ยงขันโตกเป็นประเพณีของชาวเหนือที่นิยมปฏิบัติสืบกันมา การเลี้ยงแขกโดย กินข้าวขันโตกอาจมีหลายชื่อเรียกขานกัน เช่น กิ๋นข้าวแลงขันโตก หรือเรียกสั้นๆว่า ประเพณีขัน โตกหรือสะโตกซึ่งเป็นภาชนะที่ทำด้วยไม้นำมากลึงให้เป็นลักษณะกลมเป็นรูปถาดถ้าเป็นขันโตก ขนาดเล็กจะมีขนาดประมาณเส้นผ่าศูนย์กลาง 14 นิ้วขนาดใหญ่ประมาณ 20 นิ้วถ้าเป็นขันโตก

สำหรับเจ้านายฝ่ายเหนือหรือคหบดีก็ดัดแปลงให้หรูหราขึ้นตามฐานะบ้างก็ใช้เงินทำหรือ “ทองกาไหล่” หรือไม่ก็ลงรักปิดทอง

 

                ในสมัยก่อนชาวเหนือนิยมรับประทานอาหารบนพื้นเมื่อแม่บ้านทำกับข้าวเสร็จเรียบร้อยแล้วก็ยกออกมาตั้งโตกโดยในขันโตกนั้นจะมีกับข้าวพร้อม และเมื่อรับประทานอาหารเรียบร้อยแล้วก็ยก ไปเก็บทั้งโตกเป็นการประหยัดเวลาในการจัดและเก็บถือเป็นประเพณีหนึ่งของชาวเหนือที่ปฏิบัตสืบต่อกันมาก่อนที่จะรับเอาวัฒนธรรมสมัยใหม่ซึ่งเปลี่ยนมานั่งโต๊ะแบบชาวตะวันตกแต่การเลี้ยงขัน

โตกก็ยังได้รับความนิยมและใช้เลี้ยงรับรองผู้มาเยียนอยู่เสมอๆ

 

                จุดมุ่งหมายของการกินข้าวขันโตกที่เป็นอยู่ในปัจจุบันก็ได้มีการพัฒนามาจากสมัยก่อนโดยถือว่านอกจากเป็นการเลี้ยงดูแขกที่มาเยีอนให้ดูหรูหราสมเกียรติเพื่อให้เกิดความอบอุ่นประทับใจในการต้องรับแล้วยังมีการประยุกต์เอาวิธีการเลี้ยงดูแขกให้มีความลึกซึ้งยิ่งขึ้นด้วยการเพิ่มสีสันของการจัดงานให้ยิ่งใหญ๋ดูวิจิตรพิสดารเพียบพร้อมด้วยบรรยากาศของเมืองเหนือจริงๆการประดับประดาเวที ด้วยดอกไม้ต้นไม้ให้ดูผสมกลมกลืนกันไปการตระเตรียมขั้นตอนการดำเนินงานเลี้ยงข้าวขันโตกให้เป็นพิธีการที่หรูหราประณีตงดงามมีศิลปะต่างๆเหล่านี้ล้วนเป็นการสร้างบรรยากาศเลี้ยงดูแขกหรือให้ประทับใจและเป็นการยกย่องแขกทั้งสิ้น

 

                จะเห็นว่าการกินข้าวขันโตกของชาวเหนือนั้นนอกจากจะมีจุดมุ่งหมายเพื่อแสดงน้ำใจต้อนรับแขกและให้เกียรติแก่ผู้มาเยือนแล้วในปัจจุบันก็ยังได้มีจุดหมายที่แฝงอยู่หลายประการเช่นบางท้องถิ่นก็จัดงานเลี้ยงขันโตกเพื่อคนรักษ์และฟื้นฟูวัฒนธรรมประเพณีท้องถิ่นของตนฟื้นฟูการแต่งกายแบบพื้นเมืองการทำอาหารพื้นเมืองเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวให้ชาวบ้านมีรายได้มีงานทำด้วย บางแห่งก็จัดงานข้าวขันโตกเพื่อหารายได้สำหรับสร้างสรรค์สิ่งที่เป็นประโยชน์ให้แก่ท้องถิ่น

 

                งานจะเริ่มจากการร่วมแรงร่วมใจกันตระเตรียมสิ่งของเครื่องใช้ต่างๆ ตลอดไปจนสถานที่โดยจะประดับเวทีฉากและการแสดงบนเวทีสำหรับสถานที่นิยมจัดที่กลางแจ้ง เช่น สนามหญ้าต่างๆ แล้วนำเสื่อมาปูส่วนมากเป็นเสื่อยาวๆจะนั่งกันประมาณ 5-6 คนมีขันโตกตั้งอยู่ตรงกลางในขันโตก ส่วนมากก็มีอาหาร ประมาณ 5 อย่าง ตัวอย่างเช่น แกงอ่อม แคบหมู ชิ้นปิ้ง น้ำพริกอ่อง ผักสด แกงฮังเลและที่ขาดไม่ได้คือข้าวเหนียวหรือที่ชาวเหนือเรียกว่าข้าวนึ่งของชาวเหนือต้องอาศัยทักษะและความรู้ในการทำพอสมควรคือเริ่มจากนำข้าวไปแช่เรียกว่าการหม่าข้าวไว้คือในหม้อข้าวหม่า(หม้อที่ใช้สำหรับแช่ข้าวเหนียวซึ่งก่อนที่จะนึ่งต้องซาวข้าวด้วยการใช้ซ้าหวด (คือภาชนะที่สานด้วยไม้ไผ่สำหรับใส่ข้าวเหนียวเอาไปล้างน้ำให้สะอาดก่อนที่จะนำไปนึ่ง) การนึ่งจะต้องใช้ไหข้าวมีฝาปิดมิดชิดให้ข้าวสุกดีขึ้นแล้วยกลงมานำมาว่างในภาชนะที่เรียกว่ากั๊วตะข้าวหรือถาดต้องคอยคนให้ไอน้ำในข้าวระเหยออกไปบ้างและคอยระวังไม่ให้ข้าวแฉะหรือข้าวแข็งหรือสุกไม่ทั่วกัน เมื่อข้าวสุกดีน้ำระเหยไปบ้างแล้ว ก็นำข้าวไปใส่กระติ๊บหรือที่ทางเหนือเรียกว่า แอ๊บ หรือก่องข้าว

 

                สำหรับงานเลี้ยงข้าวขันโตก จะมีกระติ๊บข้าวนึ่งขนาดใหญ่โตมากอีกกระติ๊บหนึ่งเรียกว่า กระติ๊บหลวง มีลักษณะเหมือนกระติ๊บทั่วไป แต่มีขนาดใหญ่มากอาจต้องใช้คนหามเข้าขบวนแห่นำ

ขบวนขันโตกมีขบวนสวยงามช่างฟ้อนนำขบวนขันโตกเข้ามาในงานผสมกับเสียงดนตรีเสียงโห่ร้องแสดงความยินดี เมื่อสาวงามช่างฟ้อนมาถึงงานเลี้ยงแล้ว ก็จะนำกระติ๊บหลวงไปวางไว้กลางงาน และนำข้าวนึ่งในกระติ๊บหลวงแบ่งใส่กระติ๊บเล็กๆ แจกจ่ายไปตามโตกต่างๆ จนทั่วบริเวณงาน ซึงมีโตกกับข้าวเตรียมไว้ก่อนแล้ว

 

                การนั่งรับประทานอาหารในงานขันโตกจะนั่งกับพื้นบนสาดเติ้ม(เสื่อไม้ไผ่สาน) หรือจะนั่งรับ ประทานขันโตกบนพื้นไม้ที่ยกพื้นขึ้นมาในระดับเวทีก็ได้

 

                ผู้ที่มาร่วมงานทุกคนแต่งกายด้วยชุดพื้นเมืองเหนือเช่นผุ้ชายสวมเสื้อม่อฮ่อมมีผ้าขาวม้า คาดเอวมีพวงมาลัยดอกมะลิคล้องคอส่วนผู้หญิงนุ่งผ้าถุงยาวถึงตาตุ่มสวมเสื้อแขนกระบอกทัดดอกไม้ที่หูหรือคล้องพวงมาลัยดอกมะลิ

 

                นอกจากอาหารคาวแล้วยังมีอาหารหวานที่นิยมเลี้ยงกันในงานขันโตกเช่นขนมปาดข้าวแต๋นมีน้ำต้นคนโทขันน้ำสำหรับล้างมือก่อนหยิบข้าวนึ่งมีกระโถนใส่เศษอาหารและเมี่ยงบุหรี่ไว้สำหรับแขกเหรื่อที่มาร่วมงานบุหรี่ที่ใช้คือบุหรี่ีขี้โยเป็นบุหรี่ยาเส้นำมามวนใบตองชาวบ้านนิยมสูบกันทั่วไป เมี่ยงคือ ใบชานำมาหมักให้ได้ที่ใช้อมกับเกลือ มีรสเปรี้ยวๆ อมเรียกน้ำลายเพื่อความชุ่มคอ

 

                สำหรับบรรยากาศที่น่าประทับใจของงานนี้คือจะให้แสงสว่างจากไฟตะเกียง หรือแสงเทียน บนโตกมีการจุดเทียน2-3เล่มให้พอมองเห็นหน้ากันเท่านั้นบนเวทีมีการตกแต่งประดับประดาให้เข้า บรรยากาศเมืองเหนือและมีวงดนตรีอยู่ที่มุมหนึ่งส่งของเวทีในขณะที่แขกเหรื่อกำลังรับประทานอา

หารก็มีการบรรเลงดนตรีขับกล่อมตลอดเวลาสลับกับการแสดงบนเวทีและส่วนมากนิยมเอาศิลปะ การฟ้อนรำแบบชาวเหนือมาแสดงบนเวที สลับกับการแสดงดนตรีพื้นเมืองเช่น ชุดการแสดง

ฟ้อนสาวไหม ฟ้อนดาว ฟ้อนดาบ ฟ้อนเทียน

 

                การจัดงานประเพณีกินข้าวแลงที่ทำกันอยู่ในปัจจุบัน มีการนำเอาศิลปวัฒนะธรรม ของชาวเหนือเข้าผสมผสานให้มีชีวิตชีวามากยิ่งขึ้น เช่นมีการประกวดโคมลอย หรือจุดพลุใน

ยามค่ำคืน ให้ดูสวยงามเพิ่มสีสันให้แก่งานอย่างมาก

 

                งานประเพณีต้อนรับแขกชาวเหนือเป็นงานประเพณีที่ถือว่าเป็นเอกลักษณ์ของชาวไทยภาคเหนือ เป็นการอนุรักษ์วิถีชีวิตความเป็นอยู่ตั้งแต่ดั้งเดิมให้สืบมาจนถึงทุกวันนี้ ทั้งยังเป็นการสร้าง

บรรยากาศ ในการต้อนรับให้อบอุ่น ประทับใจแก่ผู้มาเยือนยากที่จะลืมเลือน

 

                นี่แหล่ะค่ะ คือที่มาที่ไปของงานขันโตกดินเนอร์ที่มีมานานแสนนาน และเป็นที่เชิดหน้าชูตาของชาวเหนือซึ่งคนไทยทั้งในประเทศและต่างประเทศมีความภูมิใจที่จะร่วมอนุรักษ์

ประเพณีอันดีงามไว้นานเท่านาน

 

                ติดตามชม ขันโตกดินเนอร์ ทาง NAT TV ในรายการ Pat Variety ในวันอาทิตย์ 9/am/pm วันอังคาร 11.30 am/pm วันพฤหัสบดี 4.30 pm  วันศุกร์ 4.30 am

               

                ติดตาม ข่าวสาร สาระ และบันเทิง ได้ในสัปดาห์หน้า









ข่าวอื่นๆในคอลัมน์นี้
>> วันเกิดของไทย & วันแซยิดของคนจีน โดย super Pat
>> หาเพชรในตม “นักร้องเสียงดี” เพิ่มคุณภาพสังคมไทยแดนไกล โดย Super Pat
>> คนแบบไหนไม่ควรรัก โดย Super Pat
>> ชมรมรักสุขภาพแอลเอ จัดรายการ “เปิดประตูดาว” ค้นหา นักร้อง เพชรในตม โดย Super Pat
>> KTO. องค์กรณ์ท่องเที่ยวเกาหลีเปิดตัว โปรโมทการท่องเที่ยว โดย Super Pat
>> วันพ่อ รักพ่อให้มากๆ "สุขสันต์วันพ่อ" โดย Super Pat
>> ช่วยกันเขียนคนละไม้คนละมือ โดย Super Pat
>> Summer Work & Travel USA. โดย Super Pat
>> หาความสุข ด้วยการ ดับทุกข์ในใจ โดย Super Pat
>> ให้รางวัลชีวิตกับตัวเองบ้างหรือยัง? โดย Super Pat
>> บรรยากาศงานวันแม่ ของ ศูนย์พัฒนาสุขภาพชุมชนฯ โดย Super Pat



copyright @ 2005 Sereechai Newspaper. All Right reserved, Contect us: editor@sereechai.com
หนังสือพิมพ์เสรีชัย Sereechai Newspaper 1253 N.Vine St., Suite 16A, Los Angeles, CA.90038
Tel : 323-465-7550, 323-465-7409, 323-465-3967 Fax : 323-465-7383 Email : sereechai@sbcglobal.net


เกี่ยวกับเสรีชัย l บทบรรณาธิการ l ทางด่วนสายร้อยเอ็ด l ชาติไทยในอดีต l มองอเมริกา l บ้านเขาเมืองเรา l ต่างองศา l นอกรอบกับปีเตอร์ l กฏหมาย l มหาวิทยาลัย Top10 l ร้อยแก้ว l ฮอลลีวูดบูโลวาร์ด l หยุดพักอารมณ์ที่ตรงนี้ l ตามใจผู้เขียน l เรียง 100 เรื่องราว l ศิลปะตะวันออก ตะวันตก l สัพเพเหระ l โหราปริทรรศน์ l บอกเล่าเก้าสิบ l สังคมไทยในสหรัฐ l สังคมกอล์ฟ