Get Adobe Flash player

ส.ค.ส. ฉบับแรกของสยาม โดย พรโสภา

Font Size:

 

        ส.ค.ส.ใช่แค่ส่งความสุขให้   แก่กัน

แต่พระราชหัตถเลขาฯ ร.4 นั้น        แรกครั้ง

ส่งถึงกงสุลชาติต่าง ๆ กัน            โดยทั่ว  เทศนา

ดั่งไทยใช่ “บ้านป่าเมืองเถื่อน” ทั้ง   ตอกหน้า นักล่าอาณานิคม

                                                พรชัย  ภู่โสภา ร้อยกรอง

ส.ค.ส. ฉบับแรกของสยาม

                การส่งบัตรอวยพระเป็นธรรมเนียมของตะวันตกอีกเช่นกัน และใช้ในหลายโอกาส แม้แต่เจ็บป่วยก็ส่งการ์ดไปเยี่ยมแทนตัว และใช้มากว่า 200 ปีแล้ว แต่ไทยเรารับมาแค่ธรรมเนียมบัตรอวยพรปีใหม่ เรียกกันว่า “ส.ค.ส.” ซึ่งย่อมาจาก “ส่งความสุข” และปรากฎครั้งแรกเป็นสำเนาพระราชหัตถเลขาพระราชทานพรขึ้นปีใหม่ ของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเป็นภาษาอังกฤษ ในหนังสือพิมพ์ “เดอะบางกอก รีคอร์เดอร์” ฉบับภาษาอังกฤษ ของหมอบรัดเลย์ ฉบับวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2409 ซึ่งทรงส่งบัตรอวยพรถึงบรรดาเจ้าหน้าที่กงสุลชาติต่าง ๆ และชาวต่างประเทศที่ทรงคุ้นเคย เนื่องในวาระวันขึ้นปีใหม่สากล

                ต่อมาในปี พ.ศ. 2543 ธวัชชัย ตั้งศิริวานิช นักวิชาการอิสระเกี่ยวกับประวัติศาสตร์สยาม อ่านเอกสารของชาวตะวันตก ได้พบบัตรอวยพรปีใหม่ของรัชกาลที่ 4 ลงวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2409 นี้ ที่ทรงส่งไปยังต่างประเทศ แทรกอยู่ในแฟ้มเอกสารเก่าแก่สมัย “คิงมงกุฎ” อยู่ในร้านหนังสือเก่าแห่งหนึ่งในกรุงลอนดอน จึงตัดสินใจซื้อมาทั้งแฟ้ม

                นอกจาก ส.ค.ส. ฉบับแรกของสยามนี้แล้ว ในแฟ้มเอกสารเก่าที่ซื้อมา ยังมี ส.ค.ส.ฉบับปี พ.ศ. 2410 อยู่ด้วย แม้จะมีอายุร้อยกว่าปีแล้ว แต่ทั้งสองฉบับอยู่ในสภาพดีไม่ขาดชำรุดหรือกรอบยุ่ย ส.ค.ส.สองฉบับนี้จึงมีคุณค่ามหาศาลที่ได้กลับมาอยู่ในประเทศไทย

                ธวัชชัยยังศึกษาต่อไป และค้นพบว่า ส.ค.ส.ฉบับแรกของโลกนั้นเป็นความคิดของ เฮนรี โคล ออกแบบโดย จอห์น คาลคอตต์ ฮอร์สลี ชาวอังกฤษ พิมพ์ 1,000 ใล จำหน่ายที่กรุงลอนดอนเมื่อ ค.ศ. 1843 หรือ พ.ศ. 2386 ตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว

                การที่รัชกาลที่ 4 ทรงส่งบัตรอวยพรปีใหม่ไปถึงผู้ทรงคุ้นเคยชาวอังกฤษ อาจจะทรงมีเจตนาที่จะสื่อความหมายให้ตะวันตกเห็นว่า สยามไม่ใช่บ้านป่าเมืองเถื่อน ที่จะใช้เป็นข้ออ้างมาช่วยปกครอง ตามสไตล์ของนักล่าอาณานิคม

                ส.ค.ส.เหล่านี้ อาจจะเป็นส่วนหนึ่งที่ทำให้ไทยเรา สามารถรักษาเอกราชไว้ได้

“ธวัชชัย ตั้งศิริวานิช” นั้น     นักวิชา  การนา

นักประวัติศาสตร์ยากหา                       สืบค้น

พบ ส.ค.ส. รัชกาลที่ 4 จึงซื้อมา            จากอังกฤษ

หนึ่งคนไทยดีเลิศประเสริฐล้น            เรื่องร้อยแรกมีในสยาม

                                                พรชัย ภู่โสภา ร้อยกรอง

เอกสารอ้างอิง

1.โรม บุนนาค, 100 แรกมีในสยาม, สำนักพิมพ์สยามบันทึก ห้วยขวาง กรุงเทพฯ 10310

2.ธรรมเกียรติ กันอริ, พระนครควรชม, ยูราปา เพรส, บริษัท จำกัด พหลโยธิน กรุงเทพฯ 10900

3.หนังสือชุดภาพ กรุงรัตนโกสินทร์สองร้อยปี 2525, องค์การค้าของคุรุสภา กรุงเทพฯ 10300