Get Adobe Flash player

“Zeller Schwarze Katz” เชิญชวนชิมไวน์แมวดำ โดย ธวัชชัย เทพพิทักษ์

Font Size:


ช่วงต้น ๆ เดือนตุลาคมนี้ท่านที่อยู่เยอรมัน หรือวางแผนจะไปเยอรมัน ขอแนะนำให้แวะไปที่ “เซลแลร์ ชวาร์ซ คัทซ์” (Zeller Schwarze Katz)เขาจะมีการจัดงานเทศกาลไวน์ 2015 (Mosel & Rhine Wine Festivals 2015) ตรงกับวันที่ 5-8 ตุลาคมนี้ ที่นี่ท่านจะได้ชิมไวน์ “ตราแมวดำ” เมืองนี้อยู่ไม่ไกลแฟรงค์เฟิร์ต (Frankfurt)

Zeller Schwarze Katz อยู่ในเขตผลิตไวน์ระดับคุณภาพของเยอรมนีคือ “โมเซล” (Mosel) ซึ่งครอบคลุมพื้นที่ขนานทอดยาวไปกับแม่น้ำโมเซล (Mosel) ซึ่งเป็นสาขาของแม่น้ำไรน์ (Rhine) โดยแม่น้ำโมเซลไหลเข้าไปในประเทศลุกเซมเบิร์ก (เรียกว่า Musel) แล้วเข้าไปในฝรั่งเศส (เรียกว่า Moselle) ในเยอรมันแม่น้ำ Mosel มีแม่น้ำสาขาอีก 2 สายคือซาร์ (Saar) และรูแวร์ (Ruwer) อันเป็นที่มาของชื่อที่เคยรู้จักกันในอดีตคือ “โมเซล-ซาร์- รูแวร์” (Mosel-Saar-Ruwer) ปัจจุบันตัดเหลือเพียงโมเซลล์ (Mosel)

                Mosel เป็นเขตที่ผลิตไวน์ขาวจากองุ่นรีสลิง (Riesling) ได้อย่างยอดเยี่ยม บางไร่เป็นองุ่นอายุกว่า 100 ปี ไร่องุ่นแถวนี้สวยงามมาก ปลูกตามเนินเขาแบบขั้นบันได ที่ขนานกับแม่น้ำ ดินส่วนใหญ่เป็นหินชนวน(Slate) บุคลิกของไวน์รสชาติบางเบา หวานนำ แอซสิดค่อนข้างสูงจนถึงสูง โดยมีมิเนอรัล (Mineral) เป็นเอกลักษณ์  องุ่นพันธุ์หลักคือรีสลิง (Riesling) 58.2% มูลเลอร์ ธูร์เกา (Müller-Thurgau) 14.7% ที่เหลือก็เป็นเอลบลิง (Elbling) 6.4 % และแคร์แนร์ (Kerner) 4.6%

                กลับมาที่แม่น้ำไรน์ (Rhine) อีกครั้ง แม่น้ำสายนี้ไหลมาจากทะเลเหนือแถว ๆ กรุงอัมสเตอร์ดัม,เนเธอร์แลนด์ เข้ามาในเยอรมัน ผ่านเมืองโคโลญ เมื่อมาถึงเมือง Koblenz ก็จะแยกมาทางตะวันตก กลายเป็นแม่น้ำ Mosel ไหลเรื่อยมาเพื่อเข้าลุกเซมเบิร์ก และผ่านจุดสำคัญที่ผมจะพาไปในครั้งนี้คือจังหวัดโคเคม (Cochem) เพราะเป็นที่ตั้งของเขตผลิตไวน์เล็ก ๆ แต่มีเสน่ห์เย้ายวน และเป็นหนึ่งในตำนานไวน์เยอรมันนั่นคือ เซลแลร์ ชวาร์ซ คัทซ์ (Zeller Schwarze Katz)

Zeller Schwarze Katz หรือZeller’s Black Cat อยู่ในเมืองเซลล์ (Zell) สังกัดจังหวัด Cochem  แต่อยู่คนละฝั่งแม่น้ำไรน์ โดย Cochem อยู่ด้านเหนือ ส่วน Zell อยู่ด้านใต้ ซึ่งใน Zell นี้มีผู้ผลิตไวน์มากมาย และหลายรายใช้ “แมวดำ” (Schwarze Katz) เป็นสัญลักษณ์ในฉลากในรูปลักษณ์ที่แตกต่างกันออกไป ส่วนใหญ่เป็นแมวดำยืนหลังโก่งอยู่บนถังโอค บางรายมีหอคอยประจำเมืองอยู่

Zell ก่อตั้งมาตั้งแต่สมัยโรมัน สมัยก่อนเรียกว่า Cell หรือ Cellar ทหารโรมันที่ยกทัพมามีอิทธิพลในแถบนี้เป็นผู้ปลูกองุ่นและพัฒนาองุ่นทำไวน์ จนเป็นมรดกที่ล้ำค่าของที่นี่ตราบเท่าทุกวันนี้  Zell มีพื้นที่ประมาณ 50 ตารางกิโลเมตร ประชากรประมาณ 5,000 คน ผมชอบที่นี่มากสมัยอยู่ออสเตรียต้องไปทุกปี เพราะสามารถแวะชิมไวน์ตามไร่ต่าง ๆ ได้ภายในวันเดียว เพราะเป็นไร่เล็ก ๆ ถ้ามีเวลาน้อยใช้วิธีแวะแค่ 2 – 3 ไร่ แล้วไปที่ชิมศูนย์รวมไวน์ของเขต จะมีไวน์ให้ชิมแทบทุกไร่ แต่ผมชอบไปตามไร่ของเขามากกว่า เพราะได้พูดคุยกับเจ้าของซึ่งส่วนใหญ่เป็นไวน์เมกเกอร์เอง ทำเอง ขายเอง

ที่มาของชื่อ "Zeller Schwarze Katz" ต้องย้อนกลับไปประมาณปี 1863 เมื่อพ่อค้าไวน์ 4 คนเดินทางจาก Aachen มายัง Zell  เพื่อหาซื้อไวน์ไปขายต่อ  หลังจากที่ชิมไวน์ของหลาย ๆ ไร่ สุดท้ายไปเจอเซลลาร์หนึ่งของไร่ Mayntzer ชิมจนถึง  3 บาร์เรลสุดท้าย แต่ยังไม่สามารถตัดสินใจได้ว่าบาร์เรลไหนดีที่สุด

ขณะที่พวกพ่อค้าไวน์กำลังครุ่นคิดกันอยู่นั้น แมวดำตัวหนึ่งซึ่งเป็นของคนปลูกองุ่น ได้แอบเข้ามาในเซลลาร์ ระหว่างที่คนดูแลเซลลาร์กำลังจะเดินไปดูดไวน์จากบาร์เรลหนึ่ง เพื่อชิมทดสอบอีกครั้ง แมวดำก็กระโดดขึ้นไปบนบาร์เรล พร้อมกับทำหลังโก่ง ๆ ขู่ฟ่อ ๆ และทำท่าจะกัดหรือตะครุบทุกคนที่จะเข้าไปใกล้บาร์เรลนั้น 

อย่างไรก็ตามพฤติกรรมดังกล่าวของแมวกลับกลายเป็นเรื่องดีและทำเงินให้กับผู้คน เพราะพ่อค้าไวน์ตกลงเซ็นต์สัญญาซื้อบาร์เรลที่แมวกระโดดขึ้นไปอยู่ด้านบน เพราะเชื่อว่าน่าจะเป็นไวน์ที่ดีที่สุดแมวถึงได้หวงขนาดนั้น และหลังจากนั้นก็ให้ผู้ผลิตไวน์ทำไวน์พร้อมกับใช้ชื่อว่า  "Zeller Schwarze Katz" ต่อมาผู้ผลิตรายอื่น ๆ ก็เริ่มผลิตไวน์แบบนี้กันมากขึ้น ขณะที่ภาครัฐขานรับด้วยการสนับสนุนชื่อให้เป็นสัญลักษณ์ของเขตนี้ตามที่เห็นในปัจจุบัน

มีหลายคนสงสัยว่าแมวพวกนี้เป็นแมวตัวผู้หรือแมวตัวเมีย ถ้าดูตามภาษาเยอรมัน Katz มาจากคำว่า Katze อ่านว่า คัทเซะ แปลว่า “แมวตัวเมีย” ส่วนแมวตัวผู้เรียกว่าคาแทร์ (Kater)  

Zeller Schwarze Katz จะมีการจัดงานเทศกาลไวน์ (Mosel & Rhine Wine Festivals) เป็นประจำทุกปี และปี 2015 นี้ตรงกับวันที่ 5-8 ตุลาคม ท่านที่ผ่านไปแถวนั้นขอแนะนำให้แวะไปชิมไวน์ “ตราแมวดำ” โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าอยู่แฟรงค์เฟิร์ต (Frankfurt) ใกล้มาก

Zell (Mosel) เป็นเมืองที่มีชื่อเสียงในการผลิตไวน์ ประกอบด้วยหัวเมืองย่อย ๆ ที่คลาสสิค น่ารัก และผลิตไวน์ได้ดี เช่น Barl, Kaimt และ Merl ตั้งอยู่ใจกลางแหล่งผลิตไวน์ นับเป็นชุมชนผลิตไวน์ที่ใหญ่แห่งหนึ่งของเยอรมัน เป็นเมืองที่มีประวัติศาสตร์อันยาวนาน สัญลักษณ์ของเมืองคือหอคอยสไตล์บาโรก (Baroque Dome) ที่ผู้ผลิตไวน์หลาย ๆ รายนำไปประกอบในฉลากไวน์พร้อมแมวดำนั่นเอง หอคอยอื่นก็มี Electoral Castle และ Richard von Greiffenklau เป็นต้น

ส่วนที่ Kaimt ซึ่งอยู่ริมฝั่งแม่น้ำ Mosel นอกจากทิวทัศน์จะงดงามแล้ว ยังเป็นแหล่งผลิตไวน์ที่สำคัญด้วย มี Zeller Land ที่เก่าแก่อายุหลายร้อยปีมากมาย ส่วนที่ Merl จะมี โบสถ์สไตล์  Neo-Latin ของ St.Michaels  ก่อสร้างมาตั้งแต่ศตวรรษที่ 12 ที่สำคัญก็คือมีเซลลาร์หรือโรงผลิตไวน์เก่า ๆ อยู่มากมาย

Zeller Schwarze Kats แม้จะมีมากมายหลายยี่ห้อ และหลายเกรด แต่ลักษณะคล้าย ๆ กันคือเป็นไวน์ที่ดื่มง่าย ๆ รสหวานนิด ๆ เหมาะกับงานเลี้ยงสังสรรค์ หรือดื่มก่อนอาหาร เหมาะกับอาหารไม่หนักมาก เช่น กุ้ง หอย ปู ปลา ชีสอ่อน ๆ เป็นต้น ผู้เชี่ยวชาญด้านไวน์ลงความเห็นตรงกันว่า Zeller Schwarze Kats คือ “ไวน์ของมนุษยชาติ”อย่างแท้จริง !

                เนื่องจากพื้นที่ส่วนใหญ่ของ Zell เป็นเนินเขา ดังนั้นการใช้เครื่องจักรจึงเป็นเรื่องที่แทบจะลืมไปเลย แรงงานหลักจึงมาจากคน และถ้าอยากจะดูประวัติความเป็นมาของการทำไวน์ของที่นี่ต้องไปดูในพิพิธภัณฑ์ Heimatmuseum ซึ่งอยู่ในศาลาว่าการเมือง Zell นั่นเอง มีเรื่องราวน่าสนใจมากมาย นอกจากเรื่องไวน์แล้วยังมีของเก่าแก่และความเป็นมาของเมือง

ใจกลางเมืองเก่าจะมีอนุสาวรีย์ชื่อ  "Zeller Schwarze Katz-Brunnen" ที่ชาวบ้านร่วมกันสร้างในปี 1936 ด้วยหินภูเขาไฟสีดำ (Basalt) ลักษณะคล้ายกระถางสี่เหลี่ยมมีน้ำพุพุ่งออกมา 4 ด้าน ตรงกลางเป็นแมวแกะสลักสีดำ ยืนโก่งตัวอยู่บนถังโอค มีข้อความสลักที่กระถางว่า "He steiht ferm wie'n Zeller us'm Hamm" แปลเป็นภาษาอังกฤษคือ  "Here stands firm a Zeller  from the Moselle loop” จุดประสงค์ของการสร้างก็คือเพื่อเป็นเกียรติแก่ชาวบ้าน Zell ที่ช่วยชาวเมือง Trier ซึ่งเป็นเพื่อนบ้าน (ปัจจุบันอยู่ติดพรมแดนลุกเซมเบิร์ก) ให้รอดพ้นจากการรุกรานของทหารของกษัตริย์  Franz von Sickingen แห่งเยอรมัน ในช่วงศตวรรษที่ 14-15

วันที่ 5-8 ตุลาคมนี้พบกันที่งาน Mosel & Rhine Wine Festivals นอกจากไวน์ Zeller Schwarze Kats แล้วยังมีไวน์ลุ่มน้ำไรน์ให้ชิมอีกมากมาย...Prost !!!..